Mondgezondheid

Je mond is de toegangspoort tot je lichaam. Toch denken we vaak pas aan onze tanden als er iets misgaat. Mondgezondheid gaat over meer dan een mooie glimlach: het hangt samen met wat je eet, of je rookt en met je algemene gezondheid. En met een paar eenvoudige gewoontes voorkom je de meeste problemen.

Hoe vaak komen mondproblemen voor?

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie hebben bijna 3,7 miljard mensen wereldwijd een aandoening aan hun mond. Onbehandelde tandcariës, gaatjes in de blijvende tanden, is zelfs de meest voorkomende gezondheidsaandoening ter wereld. Ernstige tandvleesaandoeningen treffen naar schatting meer dan een miljard mensen.

Wat zijn de risicofactoren?

Mondaandoeningen delen volgens de WHO hun risicofactoren met veel andere chronische ziekten: suiker, tabak, alcohol en een slechte mondhygiëne. Wie gezond eet en niet rookt, beschermt dus niet alleen zijn hart, maar ook zijn tanden en tandvlees.

Zo poets je goed

De Britse NHS geeft heldere richtlijnen:

1. Twee keer per dag, twee minuten

   Poets ’s ochtends en als laatste voor het slapengaan.

2. Gebruik fluoridetandpasta

   Voor volwassenen minstens 1350 ppm fluoride. De WHO noemt voldoende fluoride essentieel om gaatjes te voorkomen.

3. Poets alle vlakken

   De binnenkant, de buitenkant en de kauwvlakken van elke tand.

4. Spuug uit, maar spoel niet

   Spoelen met water wast de beschermende fluoride weg.

5. Reinig tussen je tanden

   Met flosdraad of ragers, vooral waar er ruimte tussen je tanden is. Liever geen houten tandenstokers, die kunnen je tandvlees beschadigen.

Je poetstimer

Twee minuten duurt langer dan je denkt. Deze timer verdeelt ze over de vier kwadranten van je mond: telkens 30 seconden.

Elektrisch of met de hand?

Volgens de NHS zijn beide even goed, zolang je alle vlakken grondig reinigt met fluoridetandpasta. Sommige mensen vinden een elektrische tandenborstel makkelijker om goed te gebruiken. De meeste volwassenen doen het goed met een kleine borstelkop en zachte tot medium haren. Vervang je borstel wanneer de haren uitgerafeld zijn.

Mondspoeling

Een fluoridemondspoelmiddel kan helpen om gaatjes te voorkomen. De NHS raadt aan om het niet meteen na het poetsen te gebruiken, maar op een ander moment, bijvoorbeeld na de lunch. Eet of drink daarna een halfuur niets.

Kinderen

Volgens de NHS gebruiken kinderen onder de drie jaar een vegje tandpasta, en kinderen van drie tot zes jaar een hoeveelheid ter grootte van een erwt. Help of begeleid kinderen bij het poetsen tot ze minstens zeven jaar zijn. Een gezinstandpasta met 1350 tot 1500 ppm fluoride is volgens de NHS geschikt voor kinderen van alle leeftijden.

Voeding en je tanden

Niet alleen hoeveel suiker je eet, maar ook hoe vaak, is belangrijk. Elke keer dat je iets zoets eet of drinkt, maken de bacteriën in je mond zuren die je glazuur aantasten. Beperk zoete snacks en dranken tot de maaltijden, en drink tussendoor water. Ook zure dranken zoals frisdrank en fruitsap kunnen je glazuur aantasten. Meer daarover lees je in ons artikel over suiker.

Regelmatig naar de tandarts

Een regelmatige controle bij de tandarts helpt om problemen vroeg op te sporen, ook als je geen klachten hebt. Ga zeker langs bij bloedend tandvlees, gevoelige of pijnlijke tanden, een slechte adem die niet verdwijnt of een wondje in je mond dat na twee weken niet genezen is.

Rook je? Dan is stoppen ook voor je mond een van de beste beslissingen. Lees ons artikel over stoppen met roken.

Een slechte adem

Een slechte adem komt meestal uit de mond zelf: voedselresten, tandplak en bacteriën op je tong en tussen je tanden. Goed poetsen, tussen je tanden reinigen en eventueel je tong voorzichtig schoonmaken helpen vaak al veel. Ook roken en een droge mond spelen een rol. Drink dus voldoende water. Blijft een slechte adem aanhouden, laat dan je tandarts of huisarts eens kijken.

Bronnen

1. WHO – Oral health (factsheet)
2. NHS – How to keep your teeth clean